GMINA KRZEMIENIEWO
Osoby Jednostki Dokumenty Tematy Strona WWW Urzędu

Dowozy uczniów do szkół [kliknij tutaj]

Ceny i stawki opłat dla zbiorowego odprowadzania ścieków [kliknij tutaj]

Podatki - Opłaty - Deklaracje 2019 rok [kliknij tutaj]

Strona główna » Dokumenty » Decyzje środowiskowe » Decyzja środowiskowych uwarunkowań

Decyzja środowiskowych uwarunkowań


Krzemieniewo, dn.15.02.2013 r.
RRG. 6220.3.2012
D E C Y Z J A
o środowiskowych uwarunkowaniach
Na podstawie art. 104 i art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071; Nr 49, poz. 509; z 2002 r. Nr 113e, poz 984, Nr 153, poz. 1271, Nr 169, poz 1387 z 2003 r. Nr 130, poz 1188, Nr 170, poz 1660; z 2004 r. Nr 162, poz.1692) w związku z art. 71 ust. 2 pkt.1, art.75 ust.1 pkt.4 oraz art. 82 i art. 85 ust.1 ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2008r., Nr 199, poz. 1227 z póź. zm.) a także § 2 ust.1 pkt 51, rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. Nr 213, poz. 1397) po rozpatrzeniu wniosku OŚRODKA HODOWLI ZARODOWEJ „GARZYN” Sp. z o.o. ul. Leszczyńska 34, Garzyn 64-120 Krzemieniewo
określam

środowiskowe uwarunkowania na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie fermy zarodowej trzody chlewnej o obsadzie 510 DJP wraz z obiektami towarzyszącymi
1. Rodzaj i miejsce realizacji przedsięwzięcia.
a) Rodzaj przedsięwzięcia:
Planowane przedsięwzięcie polega na budowie fermy zarodowej trzody chlewnej o obsadzie 510 DJP wraz z obiektami towarzyszącymi.
Teren przeznaczony na fermę zarodową trzody chlewnej jest własnością OŚRODKA HODOWLI ZARODOWE „GARZYN” Sp. z o.o. ul. Leszczyńska 34, Garzyn. Zakres inwestycji obejmuje wykonanie następujących robót budowlanych:
- budowę budynku loch luźnych, prośnych i knurów stadnych - 435 szt.
- budowę budynku porodówki, loch i odchowalni prosiąt – 5490 szt.
- budowę budynku odchowalni warchlaków – 930 szt.
- budowę budynku odchowu materiału zarodowego – 930 szt.
- budowę budynku sprzedaży materiału zarodowego – 135 szt.
- budowę budynku socjalno-biurowego wraz ze zbiornikiem
bezodpływowym na ścieki bytowe
- budowę 2 zbiorników na gnojowicę o łącznej pojemności V = 5488 m3
wraz z systemem przepompowni
- budowę 11 silosów paszowych,

- budowa wiaty i montaż pieca do spalania sztuk padłych,
- budowę budynku gospodarczego,
- budowę własnego ujęcia wody wraz ze stacją uzdatniania wody – w oparciu
o istniejącą studnię - w zależności od wydajności studni
i jakości wody – alternatywnie zaopatrzenie obiektu w wodę odbywać się
będzie z istniejącego wodociągu wiejskiego w Brylewie.

Miejsce realizacji przedsięwzięcia:
Przedsięwzięcie realizowane będzie na działce o numerze ewidencyjnym 8 w Brylewie.

2. Warunki wykorzystania terenu w fazie realizacji i eksploatacji, ze szczególnym uwzględnieniem konieczności ochrony cennych wartości przyrodniczych, zasobów naturalnych i zabytków oraz ograniczenia uciążliwości dla terenów sąsiednich.

Celem zminimalizowania ujemnego wpływu przedsięwzięcia na środowisko w fazie budowy i eksploatacji należy przestrzegać następujących zasad:

- w celu ograniczenia uciążliwości hałasowej prace budowlane prowadzić w
porze dnia, tj. sprzęt mechaniczny będzie pracował tylko w porze dnia, tj. w
godz. 600 – 2200,
- wykopy należy zabezpieczyć przed wpadnięciem ludzi i zwierząt,
- przeciwdziałać zanieczyszczaniu powietrza atmosferycznego (pylenie) oraz
zanieczyszczenia gruntów i wód podziemnych (niekontrolowany wyciek
substancji ropopochodnych);
- przy organizacji placu budowy przeciwdziałać niebezpieczeństwu
potencjalnego zanieczyszczenia gruntów i wód podziemnych
- powstające w trakcie budowy, przebudowy i eksploatacji odpady należy
- segregować i gromadzić w przeznaczonych do tego pojemnikach
i sukcesywnie wywozić z placu budowy przez specjalistyczne firmy,
- ścieki bytowe z zaplecza budowy należy odprowadzić do istniejącego
szczelnego zbiornika bezodpływowego
- prowadzić roboty ziemne w sposób który nie spowoduje zniszczeń istniejącej
szaty roślinnej , w tym drzewostanu
- uporządkować plac budowy oraz wykonać prace rekultywacyjne tak aby teren
przywrócić do stanu pierwotnego,
- dokonywać prób szczelności systemów kanalizacyjnych w celu uniknięcia
niekontrolowanych zjawisk wydostania się ścieków
- przed wykonaniem wykopów należy usunąć warstwę ziemi próchnicznej,
gromadząc ją poza obszarem robót ziemnych i zapewnić możliwość jej
ponownego wykorzystania do tworzenia warstwy urodzajnej w miejscu
prowadzenia robót ziemnych
- teren po wykonaniu robót ziemnych, po zapleczu budowy i parku
maszynowym przywrócić do stanu pierwotnego podobnie jak inne tereny
niekorzystnie zmienione w związku z realizacją przedsięwzięcia.






3. Wymagania dotyczące ochrony środowiska konieczne do uwzględnienia w dokumentacji wymaganej do wydania decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1-13 ustawy w szczególności w projekcie budowlanym, w przypadku decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1 i 10 ustawy.

a) w projekcie budowlanym uwzględnić wszystkie elementy występujące w
decyzji o warunkach zabudowy

b) zgodnie z postanowieniem Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska
w Poznaniu znak WOO-I.4242.226.2012.AA2 z dnia 30.01.2013 r. należy
spełnić następujące warunki:

1. Zwłoki zwierząt, bez magazynowania na terenie gospodarstwa,
unieszkodliwić poprzez spalanie. W tym celu zainstalować piec
o wydajności do 50 kg/h, o pojemności komory załadowczej min. 400 kg,
wyposażony w dwie komory spalania, zasilany gazem ziemnym.
2. Spaliny dopalać w drugiej komorze w temperaturze nie niższej niż 850 oC,
przez co najmniej 2 s.
3. Zapewnić automatyczną kontrolę i monitoring temperatury dopalania.
4. Budynki na terenie projektowanej fermy ogrzewać za pomocą kotłów
gazowych o łącznej mocy cieplnej do 0,4 MW.
5. Silosy paszowe wyposażyć w filtry workowe o skuteczności odpylania
ok. 90 %.
6. Planowane zbiorniki na gnojowicę, wykonać jako zamknięte, zgodnie
z przepisami szczegółowymi, o pojemności umożliwiającej 6 miesięczny
okres jej przechowywania.
7. Zapewnić szczelność całej instalacji związanej z magazynowaniem
i przesyłem gnojowicy z kanałów gnojowych do zbiorników oraz
ze zbiorników do pojazdów odbierających gnojowicę .
8. Uszczelnić miejsca narażone na zanieczyszczenie w związku z załadunkiem
nawozów na środki transportu i ich wywozem.
9. Wody opadowe i roztopowe z dachów odprowadzać powierzchniowo na
tereny Inwestora. Pozostałe wody opadowe i roztopowe z powierzchni
utwardzonych po odczyszczeniu w separatorze substancji ropopochodnych
odprowadzać do rowu melioracyjnego.
10. Ścieki bytowe odprowadzać do szczelnego zbiornika bezodpływowego, a po
jego zapełnieniu zapewnić ich wywóz do oczyszczalni ścieków.
11. Przeprowadzać regularne kontrole stanu technicznego, w tym szczelności,
kanalizacji gnojowej oraz zbiorników na gnojowicę.
12. Po każdym cyklu hodowlanym, pomieszczenia inwentarskie czyścić czystą
wodą bez dodatku substancji czynnych przy użyciu myjki ciśnieniowej.
Zużytą wodę zmieszaną z gnojowicą odprowadzać do zbiorników na
gnojowicę.
13. Dezynfekcję obiektów inwentarskich prowadzić poprzez zamgławianie
w sposób nie powodujący postawania ścieków.
14. Planowana fermę wyposażyć w automatyczny system pojenia zwierząt.
15. Prowadzić monitoring zużycia wody. Wszelkie wykryte nieszczelności
wewnętrznego systemu wodociągowego niezwłocznie usuwać.



16. Popioły paleniskowe magazynować w szczelnym pojemniku usytuowanym
pod wiatą i przekazywać uprawnionym odbiorcom do odzysku lub
unieszkodliwiania.
17. Odpadową tkankę zwierzęcą o kodzie 02 01 02 magazynować w szczelnym,
zamykanym pojemniku usytuowanym w wydzielonym pomieszczeniu
budynku gospodarczego posiadającym szczelna posadzkę. Odpady
magazynować w szczelnym, zamykanym pojemniku usytuowanym
w wydzielonym pomieszczeniu budynku gospodarczego posiadającym
szczelną posadzkę. Odpady magazynować nie dłużej niż 48 h, a następnie
przekazywać je do unieszkodliwiania.
18. Wytwarzane na etapie eksploatacji odpady niebezpieczne magazynować
selektywnie, w odpowiednich do danego rodzaju odpadów pojemnikach,
w wydzielonym pomieszczeniu budynku gospodarczego posiadającym
szczelną posadzkę.
19. Projektowane budynki inwentarskie utrzymywać w czystości oraz zapewnić
odpowiednią temperaturę i wilgotność wewnątrz poprzez sprawny system
wentylacji mechanicznej.
20. Wentylatory konserwować zgodnie z zaleceniami producenta.
21. Ruch kołowy pojazdów prowadzić wyłącznie w porze dziennej
tj. w godz. 6.00-22.00.

c) opinia sanitarna Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego
w Lesznie odnośnie złożonego wniosku opiniuje warunki realizacji
przedsięwzięcia pod względem wymagań sanitarno-higienicznych
z zastrzeżeniami:

1. Projektowane budynki inwentarskie powinny spełniać wymagania
Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia
7 października 1997 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny
odpowiadać budowle rolnicze i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 132, poz. 877 ze
zm.).
2. Planowana działalność w zakresie spalania zwłok zwierzęcych i ich części
powinna spełniać wymagania wynikające z przepisów sanitarnych, ochrony
środowiska i innych przepisów branżowych.
3. Sposób postępowania z wytwarzanymi na terenie fermy odpadami nie może
negatywnie wpływać na środowisko.
4. W projekcie budowlanym należy zastosować odpowiednie rozwiązania
techniczne, technologiczne i organizacyjne minimalizujące negatywnie
oddziaływanie przedsięwzięcia na zdrowie ludzi.
5. Planowane przedsięwzięcie nie może stanowić ponadnormatywnej
uciążliwości dla otoczenia z uwagi na emisję zanieczyszczeń do powietrza
i hałasu oraz zagrożenia dla środowiska gruntowo-wodnego.

4. Wymogi w zakresie przeciwdziałania skutkom awarii przemysłowych, w odniesieniu do przedsięwzięć zaliczanych do zakładów stwarzających zagrożenie wystąpienia poważnych awarii;
Nie dotyczy.




5. Wymogi w zakresie konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko

Powyższa inwestycja zgodnie z obowiązującymi przepisami nie wymaga przeprowadzenia postępowania w sprawie ocen oddziaływania na środowisko.
6. Wymogi w zakresie ograniczenia transgranicznego oddziaływania na środowisko w odniesieniu do przedsięwzięć, dla których przeprowadzono postępowanie dotyczące transgranicznego oddziaływania na środowisko.

Przedsięwzięcie nie będzie transgranicznie oddziaływać na środowisko.

U z a s a d n i e n i e

Wnioskiem z dnia 24.09.2012 r., OŚRODEK HODOWLI ZARODOWEJ „GARZYN” Sp. z o.o. ul. Leszczyńska 34, Garzyn 64-120 Krzemieniewo wystąpił o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie fermy zarodowej trzody chlewnej (o obsadzie 510 DJP) wraz z obiektami towarzyszącymi na terenie dz. nr 8 w Brylowie.

Obwieszczenia Wójta zostały podane do publicznej wiadomości na okres od 02.10.2012 r. do 15.10.2012 r.; poprzez:
• zamieszczenie na stronie internetowej Gminy,
• wywieszenie na tablicy ogłoszeń w budynku Urzędu,
• w miejscach gdzie będzie realizowana inwestycja – w dniach od
02.10. 2012 r. do 15.10.2012 r.;

Dla terenu, na którym ma być zlokalizowane przedsięwzięcie nie ma
planu zagospodarowania przestrzennego.

Planowana inwestycja należy do przedsięwzięć wymienionych w § 2 ust.1 pkt 51 rozporządzenia Rady Ministrów dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2010 r. Nr 213, poz. 1397), zatem obowiązkowo wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. W ramach prowadzonego postępowania zmierzającego do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia tut. Urząd obwieszczeniem z dnia 26.09.2012 r., poinformował o wszczęciu postępowania w sprawie oddziaływania na środowisko planowanego przedsięwzięcia.
W trakcie przeprowadzanego postępowania nie wpłynęły uwagi i wnioski
odnośnie przedmiotowego zadania.



Zawiadomienie o wszczęciu postępowania zostało umieszczone na stronie
internetowej Gminy Krzemieniewo, tablicy ogłoszeń siedziby Urzędu oraz na tablicy ogłoszeń realizacji przedsięwzięcia.
W trybie art. 64 ust. 1 z ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania środowisko (Dz. U. Nr 199 z 2008 r.) Wójt Gminy Krzemieniewo pismem z dnia 26.09.2012 r. znak RRG.6220.3.4.2012, wystąpił do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Poznaniu i pismem z dnia 26.09.2012 r. znak RRG.6220.3.5.2012 do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Lesznie.
Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Poznaniu postanowieniem WOO-I..4242.226.2012.AA2 z dn. 30.01.2013 r. uzgodnił przedmiotowe przedsięwzięcie. Natomiast Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Lesznie pismem z dn. 20.11.2012 r. zaopiniował pozytywnie warunki realizacji przedsięwzięcia pod względem wymagań sanitarno-higienicznych.
Zgodnie z art. 30 i 33 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku wywieszono na tablicy ogłoszeń w tut. Urzędzie dn. 26.11.2012 r zawiadomienie - obwieszczenie o postępowaniu prowadzonym z udziałem społeczeństwa.
Na podstawie raportu przedstawionego przez wnioskodawcę o
przedsięwzięciu analizowano: skalę inwestycji, charakter, jej usytuowanie,
zakres robót związany z jego realizacją, czas trwania i uciążliwości
związane z realizacją fermy.
Planowane przedsięwzięcie będzie polegać na budowie fermy zarodowej
trzody chlewnej o obsadzie 510 DJP wraz z obiektami towarzyszącymi.
Hodowla w Brylewie prowadzona będzie w następujących obiektach
inwentarskich:
- budynek loch luźnych, prośnych i knurów stadnych
- budynek porodówki, loch odchowalni prosiąt
- budynek odchowalni warchlaków
- budynek odchowu materiału zarodowego
- budynek sprzedaży materiału zarodowego
Przy przedmiotowym przedsięwzięciu planuje się zastosowanie systemu
chowu na rusztach.
Z raportu wynika, że źródłami emisji zorganizowanej do powietrza będą:
systemy wentylacyjne w budynkach inwentarskich, cztery kotły grzewcze
o łącznej mocy cieplnej do 0,4 MW, opalane gazem ziemnym, procesy
przeładunku i załadunku paszy z silosów oraz emisje ze spalania oleju
napędowego w agregacie prądotwórczym działającym na wypadek awarii
zasilania. Dodatkowo występować będzie zorganizowana emisja
zanieczyszczeń pochodzących z dopalania spalin z pieca do spalania zwłok
zwierzęcych.
Natomiast źródłem emisji niezorganizowanej będą silniki pojazdów
poruszających się i obsługujących przedmiotową fermę oraz zbiorniki
magazynowe nawozów płynnych.



Z uwagi na charakter przedmiotowego przedsięwzięcia oraz fakt, że jest to
tzw. niska emisja (wysokość wylotu spalin ok. 0,5 m), w pozostałych
obliczeniach pominięto emisje ze źródeł w ruchu.
Wykonane obliczenia rozprzestrzeniania w powietrzu substancji
wprowadzanych do powietrza wynika, iż emisje te nie będą powodować
przekroczenia dopuszczalnych częstości przekroczeń określonych w
rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 26 stycznia 2010 r. w sprawie
odniesienia dla niektórych substancji w powietrzu (Dz.U. z 2010 r.
Nr 16,poz 87) poza terenem, do którego Inwestor posiada tytuł prawny
oraz, że będą dotrzymane standardy jakości powietrza określone w
rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 24 sierpnia 2012 r. w sprawie
poziomów niektórych substancji w powietrzu (Dz.U z 2012 r. poz. 1031),
a w związku z tym spełnione będą wymagania w zakresie ochrony
powietrza określone w przepisach prawa.
W celu minimalizacji uciążliwości przedmiotowej chlewni i jej
oddziaływania na stan zanieczyszczenia powietrza zobowiązano Inwestora
w niniejszej decyzji, aby projektowane chlewnie utrzymywał w czystości
oraz zapewniał odpowiednią temperaturę i wilgotność poprzez sprawny
system wentylacji mechanicznej.
Ponadto zobowiązano inwestora do wykonania zbiorników na płynne
odchody jako zamknięte, zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra
Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 7 października 1997 r. w
sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle
rolnicze i ich usytuowanie (Dz. U z 1997 r. Nr 132, poz. 877 ze zm.).
Emisja pyłu podczas przeładunku i załadunku paszy z silosów będzie
minimalizowana poprzez filtry workowe o skuteczności minimum 90 %,
co wpisano jako warunek w niniejszej decyzji.
Z uwagi na specyfikę instalacji pieca do spalania zwłok zwierzęcych oraz
z uwagi na ochronę powietrza przed zanieczyszczeniami, w niniejszej
decyzji nałożono na Inwestora warunki dotyczące kluczowych parametrów
technicznych instalacji, takie jak:
1) wydajność do 50 kg/h,
2) pojemność komory załadowczej min. 400 kg,
3) zasilanie gazem ziemnym,
4) wyposażenie w dwie komory spalania,
5) min. temperatura spalania w drugiej komorze powyżej 850 o C, w czasie min. 2 s,
6) automatyczna kontrola i monitoring temperatury spalania

Dla przedmiotowej instalacji nie obowiązują przepisy w sprawie
spalania i współspalania odpadów zgodnie z § 16 ust 1 lit d
Rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 22 kwietnia 2011 r. w sprawie
standardów emisyjnych z instalacji (Dz.U. z 2011 r., nr 95, poz 558.)
Spełnienie powyższych warunków nałożonych w niniejszej decyzji
przyczyni się do redukcji emisji substancji zanieczyszczających powietrze,
pochodzących z przedmiotowej fermy.
Planowana inwestycja będzie zlokalizowana poza obszarami Głównych
Zbiorników Wód Podziemnych oraz strefami ochronnymi ujęć wód
podziemnych.


Z przedstawionych w raporcie oraz uzupełnieniu do raportu informacji
wynika, iż przedmiotowa inwestycja zlokalizowana będzie poza obszarami
głównych zbiorników wód podziemnych. Najbliżej położony zbiornik
GZWP nr 308 Zbiornik między morenowy rzeki Kani zlokalizowany jest w
odległości około 4 km na wschód od terenu przedmiotowego
przedsięwzięcia. Głównym użytkowym poziomem wodonośnym jest poziom
trzeciorzędowy mioceński zalegający na głębokości 74-81 m p.p.t.
Wodonoścem sa tu piaski drobnoziarniste, które od góry przykryte są pakietem
glin zwałowych oraz iłów o miąższości dochodzącej do 74 m stanowiących
naturalną barierę chroniącą przed przedostawaniem się potencjalnych
zanieczyszczeń Najbliżej zlokalizowane ujęcie należy do Inwestora i znajduje
się na działce nr 23 oddalonej o około 0,5 km od terenu planowanej inwestycji.
Ponadto, w odległości około 6 km w miejscowości Drobnin znajduje się ujęcie
wód podziemnych, które zaopatruje w wodę miejscowość Brylewo. Dla ww.
ujęć nie wyznaczono strefy ochrony pośredniej. Teren przedmiotowego
przedsięwzięcia należy do zlewni Rowu Polskiego, a także zlewni
niewielkiego cieku wodnego Rów Luboński, którego koryto znajduje się
w odległości około 500 m w kierunku północnym. Na terenie projektowanej
fermy nie występują naturalne cieki, zbiorniki wodne ani obszary
wodno-błotne.

W toku prowadzonego postępowania badano wpływ planowanego
przedsięwzięcia na środowisko gruntowo-wodne. Ustalono, że w celu
zaopatrzenia przedsięwzięcia w wodę Inwestor zamierza rozpocząć
eksploatację posiadanej studni głębinowej zlokalizowanej w Brylewie.
W związku z eksploatacją studni nie będą powstawały wody popłuczne.
Alternatywnym źródłem zaopatrzenia fermy w wodę będzie istniejący
wodociąg wiejski w Brylewie.
Woda pobierana będzie na cele pojenia zwierząt, socjalno-bytowe oraz na
potrzeby porządkowe związane z utrzymaniem czystości w obiektach
inwentarskich.
Na fermie zostanie zastosowany automatyczny system pojenia przy użyciu
poideł smoczkowych bądź miseczkowych.
Powstające na terenie inwestycji ścieki bytowe będą odprowadzane do
szczelnego zbiornika bezodpływowego a następnie wywożone przez
wyspecjalizowaną firmę do oczyszczalni ścieków.
Wody opadowe i roztopowe z powierzchni dachów będą odprowadzane
bezpośrednio do gruntu na terenie, do którego Inwestor posiada tytuł
prawny. Natomiast wody opadowe i roztopowe z terenów utwardzonych
(dróg i placów), po podczyszczeniu w seperatorze substancji
ropopochodnych system wewnętrznej kanalizacji deszczowej będą
kierowane do istniejącego rowu melioracyjnego, zlokalizowanego przy
drodze dojazdowej.
Inwestor posiada pisemną zgodę właściciela (Gminy Krzemieniewo) oraz
eksploratora (Rejonowy Związek Spółek Wodnych Leszno) ww. rowu
melioracyjnego na zrzut wody deszczowej z terenu projektowanej fermy.
Inwestor przewidział szereg rozwiązań technicznych mających na celu
minimalizacje wpływu planowanego przedsięwzięcia na środowisko
gruntowo-wodne.



Gnojowica ze wszystkich budynków inwentarskich będzie odprowadzana
systemem kanalizacji gnojowej do 2 szczelnych, zamkniętych zbiorników
na gnojowicę. Układ kanalizacji gnojowej będzie wymagał zastosowania
przepompowni. Inwestycja zlokalizowana będzie na ternie szczególnie
narażonym na odpływ azotu ze źródeł rolniczych do wód
powierzchniowych.
Z raportu wynika, że pojemność zbiorników na gnojowicę będzie wystarczająca
do przetrzymywania nawozu przez okres min. 6 miesięcy.
Ponadto Inwestor posiada areał gruntów wystarczający dla zagospodarowania
całości ww. nawozów.
Nawozy naturalne będą wykorzystywane zgodnie z ustawą z dnia 10 lipca
2007 r. o nawozach i nawożeniu (Dz.U.Nr 147, poz. 1033 ze zm.).
W czasie eksploatacji zbiorników będą stosowane procedury oględzin
zbiorników w celu kontroli ich szczelności.
Inwestor przewidział działania na wypadek rozszczelnienia zbiornika,
polegające na przewiezieniu gnojowicy do najbliższego gospodarstwa
prowadzonego przez Inwestora w Garzynie (ok. 2 km od lokalizacji
przedmiotowej inwestycji). Powierzchnie potencjalnie narażone na
zanieczyszczenia gnojowicą, znajdujące się przy przepompowni gnojowicy
zostaną wyposażone w system kanalizacji wpięty w układ kanalizacji
gnojowej, odprowadzający ewentualne wycieki do zbiorników na gnojowicę.
Miejsce załadunku gnojowicy na środki transportu będzie zorganizowane na
utwardzonym, szczelnym placu. Ponadto zostanie zastosowane szczelne
połączenie pojazdu i zbiornika na gnojowicę podczas tankowania, co
zapewni bezpieczny dla środowiska system napełniania pojazdów
odbierających gnojowicę. Nałożono na inwestora obowiązek monitorowania
wielkości zużycia wody oraz niezwłocznego naprawiania powstałych
nieszczelności wewnętrznej sieci wodociągowej. Każdorazowo, po każdym
cyklu technologicznym obiekty do chowu zwierząt będą myte przy użyciu
myjki ciśnieniowej i dezynfekowane. Pomieszczenia będą myte czysta wodą,
a zużyta woda zmieszana z gnojowicą będzie odprowadzana do zbiorników
na gnojowicę. Dezynfekcja będzie wykonywana przez zamgławianie
środkiem biodegradowalnym ścian i urządzeń zlokalizowanych w obiektach
za pomocą agregatu ciśnieniowego. Środek dezynfekcyjny nie będzie
spłukiwany. Zaproponowane przez inwestora rozwiązania techniczne
znalazły swoje odzwierciedlenie w warunkach realizacji inwestycji.
Wyżej opisane środki techniczne, a także ustalone warunki realizacji
przedsięwzięcia zawarte w niniejszej decyzji, pozwolą na ochronę
środowiska gruntowo-wodnego przed zanieczyszczeniem.

Ponadto będą wytwarzane zarówno niebezpieczne jak i inne niż
niebezpieczne. Inwestor przedstawił gospodarowanie odpadami na
poszczególnych etapach inwestycji tj. realizacji, eksploatacji i likwidacji.
Część odpadów wymienionych w raporcie będzie wytwarzana przez
Podmioty świadczące usługi zgodnie z definicją określoną w art.3 ust.1
pkt 32 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz.U. poz. 21).
Wówczas świadczący usługi będzie obowiązany do postępowania
z odpadami w sposób zgodny z zasadami gospodarowania odpadami.



Wytwarzane na poszczególnych etapach odpady będą magazynowane
selektywnie. W wyniku funkcjonowania gospodarstwa wytwarzane będą
m.in. zwłoki zwierząt, które inwestor zamierza spalać w planowanym do
zainstalowania piecu. Z uwagi na fakt, iż przepisów ww. ustawy o odpadach
nie stosuje się do zwłok zwierząt, zastosowanie maja przepisy określone
w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1069/2009
z dnia 21 października 2009 r. określające wymagania sanitarne dotyczące
produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego, nie przeznaczonych do
spożycia przez ludzi, i uchylające rozporządzenie (WE) nr 1774/2002
(rozporządzenie o produktach ubocznych pochodzenia zwierzęcego) – Dz. U.
UE.L.09.300.1.
Aktem wykonawczym do ww. rozporządzenia jest rozporządzenie Komisji
(UE) nr 142/2011z dnia 25 lutego 2011 r. w sprawie wykonania
rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1069/2009
określające przepisy sanitarne dotyczące produktów ubocznych pochodzenia
zwierzęcego, nie przeznaczonych do spożycia przez ludzi oraz w sprawie
wykonania dyrektywy Rady 97/78/WE w odniesieniu do niektórych próbek
i przedmiotów zwolnionych z kontroli weterynaryjnych na granicy w myśl tej
dyrektywy – Dz.U. UE.L.26.2.2011. W uzupełnieniu z 18.01.2013 r. Inwestor
wyjaśnił, iż planowany do zainstalowania piec nie będzie wymagał uzyskania
pozwolenia na eksploatację, o którym mowa w dyrektywie 2000/76/WE
Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 4 grudnia 2000 r.w sprawie spalania
odpadów. Biorąc powyższe pod uwagę oraz fakt, iż wydajność pieca nie
przekroczy 50 kg/h należy uznać, że dla przedmiotowego pieca mają
zastosowanie wymagania określone w załączniku III, rozdziału III wyżej
cytowanego rozporządzenia Komisji (UE) nr 142/2011.
W celu ochrony środowiska gruntowo-wodnego oraz zapewnienia
prawidłowego gospodarowania odpadami w niniejszej decyzji nałożono na
Inwestora obowiązek selektywnego magazynowania odpadowej tkanki
zwierzęcej o kodzie 02 01 02 oraz wytwarzanych na etapie eksploatacji
odpadów niebezpiecznych w szczelnych pojemnikach usytuowanych
w wydzielonym pomieszczeniu budynku gospodarczego, posiadającym
szczelną posadzkę. Inwestor zadeklarował, że odpadowa tkanka zwierzęca
będzie magazynowana na terenie zakładu nie dłużej niż 48 h, a następnie
będzie przekazywana do unieszkodliwiania. Ponadto, nałożono na Inwestora
obowiązek magazynowania popiołów paleniskowych w szczelnym pojemniku
usytuowanym pod wiatą. Pozostałe wytwarzane na poszczególnych etapach
przedsięwzięcia odpady winny być przekazywane w pierwszej kolejności do
odzysku. Jeśli z przyczyn technologicznych odzysków odpadów nie będzie
możliwy lub nie będzie uzasadniony z przyczyn ekologicznych lub
ekonomicznych, to odpady mogą być przekazywane do unieszkodliwiania.
Przy założeniu, że Inwestor będzie realizował planowane przedsięwzięcie
zgodnie zapisami w raporcie i warunkami niniejszego postanowienia
inwestycja nie będzie naruszać prawa w zakresie gospodarki odpadami.
Zgodnie z art. 81 ust. 3 ustawy z dnia 3 października 2008 r.
o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale
społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na
środowisko (Dz. U. z 2008 r. Nr 199, poz. 1227 z e zm.) przeanalizowano



wpływ przedmiotowego przedsięwzięcia na cele, środowiskowe zawarte
w planie gospodarowania wodami na obszarze dorzecza Odry. Inwestycja
położona będzie w granicach Jednolitych Części Wód Podziemnych JCWPd
nr 74 – Region Wodny Środkowej Odry o powierzchni 4322 km2 oraz
w zasięgu zlewni Jednolitych Części Wód Podziemnych Rów Polski od źródeł
do Rowu Kaczkowskiego PLRW 600017148549). Ww. części wód
powierzchniowych nadano status silnie zmienionej oraz stwierdzono
zagrożenie osiągnięcia celów środowiskowych. Stopień zanieczyszczenia
wód spowodowany rodzajem użytkowania gruntów w zlewni uniemożliwia
osiągnięcie założonych celów środowiskowych w wymaganym czasie.
Dysproporcjonalne koszty ewentualnych działań naprawczych oraz naturalne
uwarunkowania zlewni JCWP uniemożliwiają przywrócenie odpowiedniego
stanu wód. Natomiast, według monitoringu diagnostycznego 2011 ocena
stanu ilościowego oraz chemicznego JCWPd nr 74 jest dobra, a ocena ryzyka
-niezagrożony. Przedmiotowe przedsięwzięcie nie spowoduje
zanieczyszczenia wód podziemnych, gdyż na tym terenie występuje ciągły
nadkład osadów słabo przepuszczalnych w postaci glin zwałowych oraz iłów
serii poznańskiej o miąższości dochodzącej do 74 m, stanowiący naturalną
izolację. Ponadto, dzięki zastosowanym zabezpieczeniom chroniącym
środowisko gruntowo-wodne nie przewiduje się by planowana inwestycja
mogła spowodować nie osiągnięcie celów środowiskowych zawartych
w „Planie gospodarowania wodami na obszarze dorzecza Odry”

W celu ustalenia kryteriów oceny oddziaływania na środowisko hałasu
emitowanego przez przedsięwzięcie przeanalizowano sposób zagospodarowania terenów otaczających fermę. Działka na której zlokalizowana będzie ferma, otoczona jest gruntami rolnymi i terenem przeznaczonym pod zieleń parkową. Najbliższe tereny podlegające ochronie akustycznej położo0ne są po stronie północno-wschodniej- tereny wsi Hersztupowo i po stronie południowo-zachodniej w Brylewie na działkach
nr 2/3 i 2/1 – tereny produkcji i przetwórstwa z zabudową mieszkaniową
i usługową jako funkcją uzupełniającą. Najbliższa zabudowa mieszkalna znajduje się w odległości 450 m od fermy. W związku z powyższym, zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku Dz.U. Nr 120,
poz. 826 ze zm.), dopuszczalny poziom hałasu emitowanego do środowiska na przedstawionych wyzej terenach zabudowy mieszkaniowo-usługowej wynosi 55 dBAw porze dziennej i 45 dBA w porze nocnej.
W raporcie wykonano analizę oddziaływania przedsięwzięcia na klimat akustyczny środowiska. W obliczeniach propagacji hałasu uwzględniono oddziaływanie wszystkich obiektów i urządzeń związanych z funkcjonowaniem fermy. Zgodnie z informacjami przedstawionymi w raporcie, źródłami hałasu emitowanego do środowiska będą wentylatory systemu wentylacji mechanicznej budynków inwentarskich. Planuje się zainstalowanie wentylatorów o wydajności 7900 m3/h i o średnicy 0,6 m
i poziomie mocy akustycznej 80 dB lub równoważnej i ich następujące rozmieszczenie: w budynku loch luźnych, prośnych i knurów – 16 szt.,



w budynku porodówki, loch i odchowalni prosiąt – 20 szt. w budynku odchowalni prosiąt – 20 szt., w budynku odchowalni warchlaków – 16 szt.,
w budynku odchowu materiału zarodowego -16 szt., w budynku sprzedaży – 6 szt. Wentylatory pracować będą przez całą dobę. W obliczeniach akustycznych uwzględniono również pracę urządzeń załadunkowych silosów
pracujących przez ok. 30 min. generator prądu – 1 godzinę i 3 pompy do gnojowicy – 1 godzinę w ciągu 8 najniekorzystniejszych godzin pory dnia.
Urządzenia te pracować będą w porze dziennej. Pojazdy mechaniczne użytkowane będą wyłącznie w porze dziennej. Natężenie ruchu pojazdów w ciągu najniekorzystniejszych 8 godzin pory dnia, w tym rozładunek 1 paszowozu, przewiduje się na poziomie 4 pojazdów ciężkich.
Z przeprowadzonej symulacji rozprzestrzenienia się hałasu wynika, że poziom hałasu na granicy terenów wymagających ochrony akustycznej wyniesie od 30,7 do 36,3 dBA. Wobec powyższego uznano, że, przy założeniach przyjętych w raporcie, działalność fermy nie będzie powodowała przekroczenia dopuszczalnego poziomu hałasu określonego w ww. rozporządzeniu Ministra Środowiska w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku. W niniejszej decyzji nałożono na Inwestora warunek właściwej konserwacji wentylatorów. Inwestor założył w analizie, ze ruch pojazdów odbywać się będzie w porze dziennej, sta warunek wpisany do niniejszej decyzji.

W raporcie dokonano porównania rozwiązań technologicznych z wymaganiami Najlepszej dostępnej Techniki (BAT).

Planowana inwestycja zlokalizowana będzie poza granicami obszarów objętych ochrona prawną. Najbliższy obszar mający znaczenie dla Wspólnoty Zachodnie Pojezierze Krzywińskie PLH300014 znajduje się w odległości ok. 4,5 km od miejsca inwestycji. Z przedłożonego raportu o oddziaływaniu na środowisko wynika, że w miejscu planowanej inwestycji nie występują gatunki roślin, grzybów ani zwierząt podlegających ochronie prawnej. W związku z realizacją inwestycji nie zachodzi konieczność wycinki drzew. Uwzględniając powyższe, nie przewiduje się negatywnego wpływu na obszary chronione, w tym na siedliska, gatunki lub siedliska gatunków, dla których ochrony został wyznaczony ww. obszar Natura 2000, ani pogorszenia Integralności ww. Natura 2000 lub jego powiązań z innymi obszarami.

Ze względu na zakres przedstawionego raportu nie stwierdzono konieczności ponownego przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, w ramach postępowania w sprawie wydania decyzji, o której mowa w art.72 ust.1 pkt 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, pod warunkiem że we wniosku o wydanie ww. decyzji nie zostaną dokonane zmiany w stosunku do wymagań określonych w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach oraz w raporcie o oddziaływaniu na środowisko.




Ponadto, ze względu na lokalizację w dużej odległości od granic państwa oraz zakres oddziaływania inwestycji nie stwierdzono również konieczności przeprowadzenia postępowania sprawie trtansgranicznego oddziaływania na środowisko.
Ze względu na brak dla przedmiotowego terenu miejscowego planu
zagospodarowania przestrzennego należy wystąpić o ustalenie warunków
zabudowy.

Biorąc powyższe pod uwagę orzeczono jak w sentencji decyzji.

P o u c z e n i e
Zgodnie z art.72 ust. 1 pkt 3 i pkt. 6 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199,
Poz. 1227 ze zmianami decyzję środowiskową należy uzyskać przed uzyskaniem decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu wydawanej na podstawie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz pozwolenia wodno prawnego na wykonanie urządzeń wodnych – wydawanego na podstawie ustawy z dnia 18 lipca Prawo wodne 2001 roku (Dz.U. z 9 lutego 2012 roku, poz 145).

Od niniejszej decyzji przysługuje odwołanie do Samorządowego Kolegium
Odwoławczego w Lesznie.za pośrednictwem Wójta Gminy Krzemieniewo w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia.










Integralną część niniejszej decyzji stanowi załącznik nr 1
Załącznik nr 1: Charakterystyka przedsięwzięcia

Otrzymują:

1. OŚRODEK HODOWLI ZARODOWEJ
„GARZYN” Sp. z o.o.
Garzyn ul. Leszczyńska 34
64-120 Krzemieniewo
2. a/a
Załącznik nr 1
do decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych
z dnia 15 lutego 2013 r., znak RRG.6220.3.2012

Charakterystyka planowanego przedsięwzięcia

Przedmiotowa inwestycja polega na budowie chlewni zarodowej na około 550 sztuk macior w cyklu pół zamkniętym na działce nr ewid. 8 w Brylewie, 64-120 Krzemieniewo.
Celem inwestycji jest produkcja materiału zarodowego męskiego i żeńskiego, w następującej ilości w (skali roku):
- około 5000 szt. loszek hodowlanych
- około 1000 szt. knurków hodowlanych
Zgodnie z założeniami produkcyjnymi, na terenie fermy w Brylowie prowadzony będzie pełen odchów prosiąt do 30 kg i odchów 50 % potomstwa powyżej 30 kg. Pozostała ilość prosiąt będzie przewożona do istniejących obiektów inwentarskich Inwestora zlokalizowanych w miejscowości Garzyn.
Hodowla w Brylewie prowadzona będzie w następujących obiektach inwentarskich:
- budynek loch luźnych , prośnych i knurów stadnych,
- budynek odchowalni prosiąt,
- budynek odchowalni warchlaków,
- budynek odchowu materiału zarodowego,
- budynek sprzedaży materiału zarodowego,
Przewiduje się zastosowanie chowu na rusztach w systemie komorowym (bezściołowym).
Teren fermy będzie ogrodzony i zamknięty przed dostępem osób postronnych
Wszystkie budynki inwentarskie wyposażone zostaną w automatyczny system zadawania pasz oraz pojenia.
Budynek loch luźnych, prośnych i knurów stadnych wyposażony będzie w stację paszową, natomiast pozostałe chlewnie w paszociągi i automaty paszowe. Pasza gromadzona będzie w silosach paszowych zlokalizowanych bezpośrednio przy każdej chlewni. Załadunek pasz do silosów paszowych przy obiektowych prowadzony będzie za pomocą przenośnika ślimakowego przyczepy transportowej (paszowozu).
Następnie, mieszanki paszowe z silosów trafiać będą systemem przesyłowym paszociągów do budynków inwentarskich. W chlewniach mieszanki paszowe podawane będą automatycznie systemem paszowym do automatów paszowych (indywidualnych lub zbiorowych).Pojenie zwierząt we wszystkich budynkach odbywać się będzie z poideł automatycznych smoczkowych lub miseczkowych. Budynki inwentarskie wyposażone będą w automatyczny system wentylacji mechanicznej oraz system sterowania temperaturą.
Gnojowica z wszystkich budynków inwentarskich będzie odprowadzana do systemu kanalizacji gnojowej, poprzez która następnie kierowana będzie do 2 zbiorników na gnojowicę.
Układ kanalizacji gnojowej będzie wymagał zastosowania przepompowni.
Budynek loch luźnych, prośnych i knurów stadnych oraz budynek porodówki, loch i odchowalni prosiąt będą wyposażone w instalację ogrzewania , zasilaną z gazowego kotła grzewczego zlokalizowanego w budynku socjalno-biurowym. Pozostałe budynki inwentarskie wyposażone będą w lokalne nagrzewnice usytuowane w każdej z komór. Ich stosowanie będzie sporadyczne, wyłącznie w przypadku silnych mrozów w okresie zimowym. Nagrzewnice zasilane będą gazem ziemnym.
Poszczególne budynki inwentarskie połączone będą ze sobą zamkniętymi ciągami komunikacyjnymi dla pracowników oraz dla zwierząt. System zamkniętych połączeń komunikacyjnych ma na celu zabezpieczenie powierzchni gruntu przed ewentualnym zanieczyszczeniem substancjami biogennymi oraz zabezpieczenie budynków inwentarskich przed wejściem przypadkowych osób (niebezpieczeństwo zarażenia inwentarza chorobami).
Ponadto na fermie będą się znajdować
- budynek sojalno-biurowy
Budynek będzie jednokondygnacyjny o powierzchni budynku około 250 m2 i o ogrzewaniu gazowym.
- zbiorniki na gnojowicę
Projektowane są dwa zbiorniki o pojemności po około 2744 m3 każdy. Planowane jest wykonanie zbiorników cylindrycznych ze szczelnym przykryciem o posadowieniu - częściowe zagłębienie poniżej poziomu terenu
- piec do spalania sztuk padłych
Projektowany jest piec o pojemności do 750 kg i przepustowości 50-150 kg/h . Paliwo – gaz ziemny
Minimalna temperatura spalania >850 o C. Wyposażenie – druga komora spalania oraz system monitoringu temperatury.
- silosy paszowe
Planowana jest budowa 11 silosów o różnej pojemności dostosowanej do obsady budynków inwentarskich, przy których będą zlokalizowane:
- poj. 15,0 Mg, wys. 7,65 m – 4 szt.,
- poj. 8,0 Mg wys. 5,58 m - 6 szt.,
- poj. 6,0 Mg wys. 2,35 m – 1 szt.,
Przewiduje się je jako cylindryczne zbiorniki prefabrykowane wykonane ze stali lub z włókna szklanego.
- budynek gospodarczy
Powierzchnia około 150 m2. W budynku zlokalizowany będzie magazyn odpadów.
Budynek nie będzie ogrzewany.
- zbiornik bezodpływowy
Zbiornik o pojemności około 20 m3 przeznaczony do gromadzenia ścieków bytowych odprowadzanych z budynku socjalno-biurowego. Będzie to zbiornik podziemny, zamknięty.
- ujecie wody
Inwestor posiada własną studnię wody zlokalizowaną około 0,5 km w kierunku południowym od lokalizacji fermy. Możliwość korzystania ze studni zostanie określona po dokonaniu przeglądu technicznego studni oraz wykonaniu próbnego pompowania w zakresie wydajności i zbadaniu jakości wody. Alternatywnie zaopatrzenie obiektu w wodę odbywać się będzie z istniejącego wodociągu wiejskiego w Brylewie.
Teren fermy będzie ogrodzony i zamknięty przed dostępem osób postronnych
Hodowla trzody chlewnej wiąże się z zjawiskiem rozprzestrzeniania się nieprzyjemnych zapachów określanych jako odory. Intensywność odoru będzie zmienna w czasie i zależy od wielu czynników.
Zasięg i oddziaływanie odorów uzależnione jest w dużej mierze od warunków atmosferycznych, głównie od siły wiatru i kierunku wiatru oraz opadów.
Z uwagi na planowany bezściołowy system chowu nie będzie gromadzenia obornika na płycie obornikowej, co stanowi najbardziej dotkliwe źródło uciążliwości zapachowej, jaka mogłaby być związana z eksploatacją fermy zarodowej, w projektowanym obiekcie zastosowane będą następujące rozwiązania techniczne i technologiczne:
- hermetyzacja hodowli tj. prowadzenie chowu wewnątrz pomieszczeń inwentarskich,
- wprowadzenie zamkniętych ciągów komunikacyjnych pomiędzy poszczególnymi budynkami inwentarskimi oraz budynkiem administracyjno-socjalnym
- zastosowanie trwałego, szczelnego przykrycia zbiorników na gnojowicę.
W obiektach inwentarskich powstawać będą zanieczyszczenia pyłowe i gazowe, które usuwane będą na zewnątrz za pomocą wentylacji mechanicznej. Powietrze usuwane z chlewni zawierać będzie zanieczyszczenia gazowe (amoniak, siarkowodór, metan), których źródłem jest powstająca gnojowica
oraz pył organiczny z resztek paszy.



Informacje powiązane:

- jednostki i podmioty:



Typ dokumentu: Decyzje środowiskowe
Kadencja: kadencja VI (2010 - 2014)
Autor informacji: Longina Szulc
Informację wprowadził: Longina Szulc
Opublikowany dnia: 2013-02-15
Wprowadzony do BIP dnia: 2013-02-15
Zmian: 0




Serwis używa cookies aby zapamiętać otwartą sesję i ewentualne dane o logowaniu.
Brak zmiany ustawień przeglądarki oznacza zgodę na to.



Instrukcja Statystyki Wyszukiwarka Redakcja BIP Archiwum Strony usunięte